© 2014 - Tüm hakları PPM Kirlilik Önleme ve Yönetimi Ltd. Şti.'ye aittir.

TR | EN

Hizmette

17.

yıl

HAVA KALİTESİ MODELLEME ÇALIŞMASI

Hava kalitesi Modelleme çalışmalarında US EPA tarafından geliştirilmiş ve yayınlanmış olan ISCST3, ISCLT3 ve AERMOD Modelleri kullanılmaktadır.

 

US EPA ve T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hava kalitesi modelleme çalışmalarında, “Lakes Environmental AERMOD View” programı kullanılması istenilmektedir.

 

AERMOD Modeli, zaman içerisinde değişen gerçek zaman verilerini baz alarak günlük ve yıllık YSK değerlerini tahmin edebilen en gelişmiş bilgisayar modellerinden birisidir. Model, izole bacalardan kaçak kirleticilere kadar değişik (nokta, hacim, alan) pek çok farklı yayılım modeli hesaplamasını bünyesinde barındırmakta, ayrıca herhangi bir endüstri bölgesindeki kaynaklardan çıkan kirleticilerin uğrayabileceği aerodinamik dalgalar, türbülans ve benzeri olayları da göz önüne almaktadır.

 

AERMOD modeli, kullanıcı tarafından tanımlanan bir ağ sisteminde çalışmakta, hesaplar ağ sistemini oluşturan her bir alıcı ortam elemanının köşe noktaları için yapılmaktadır. AERMOD modelinin kullanıldığı ağ sistemi, polar veya kartezyen olarak tanımlanabilmekte, ayrıca ağ sistemi dışında da ayrık alıcı noktalar belirlenerek, bu noktalarda daha detaylı hesaplar yapılabilmektedir. Modelde engebeli araziyi göz önüne almak için de bir seçenek bulunmaktadır. AERMOD modeli aşağıda belirtilen dört değişik veri türünü kullanmaktadır:

 

• Rüzgar yönü, rüzgar hızı, sıcaklık, Pasquill kararlılık sınıfı, karışma yüksekliği, (kullanıcının seçimine bağlı) rüzgar profili eksponenti ile potansiyel dikey sıcaklık farkını içeren saatlik meteorolojik veri seti

• Alıcı ortam olarak tanımlanan ağ sistemindeki her bir elemanın koordinatları ve yüksekliği

• Kullanıcı tarafından tespit edilen bir başlangıç noktasına göre belirlenen kaynak koordinatları, kaynak yüksekliği, çapı, kirletici hızı, sıcaklığı ve debisini içeren kaynak verileri

• Modelde ayrıca, kullanıcının opsiyonuna bağlı birçok program kontrol parametresi bulunmaktadır.

 

Model çıktıları, inceleme alanının bütünü için dağılım haritaları hazırlanmasına olanak tanıyacak yapıdadır. Böylelikle, yörenin hava kalitesini değişik senaryolar (ör. değişik arıtma koşulları, farklı kirletici kaynaklar veya değişen mevsimsel şartlar) altında değerlendirmek mümkün olmaktadır.

 

Gaz ve toz halindeki kirleticilerin ortam havasındaki konsantrasyonlarının matematiksel hesaplamalar yoluyla tahmin edilmesini sağlayan modelleme çalışması aşağıdaki basamaklardan oluşmaktadır:

 

• Kaynaklara ait “Dağılım Bölgesi” belirlenir.

• Bu dağılım bölgesi 500 m × 500 m ebadında karelere ayrılır; enlem, boylam ve yükseklik bilgileri temin edilir. Karelerin köşe noktaları, tepe noktalarıdır.

• Kirletici kaynaklara ait bilgiler belirlenir.

• Temsili bir yıla ait saatlik meteoroloji verileri temin edilir.

 

Yukarıda sıralanan işlemlerin programa aktarılması sonrasında modelleme programının çalıştırılmasıyla, kirleticilerin ortam havasındaki saatlik, günlük ve yıllık YSK değerleri tahmin edilebilmektedir.